Jak wspieramy
rozwój dzieci
Jak może czuć się dziecko z autyzmem w przedszkolu?
Dla dzieci w spektrum autyzmu (ASD) obecność i funkcjonowanie w przedszkolu może być dużym wyzwaniem. Warto wiedzieć, co może sprawiać im trudność, aby lepiej je zrozumieć i wspólnie stworzyć środowisko optymalne dla ich rozwoju intelektualnego i społecznego.
Co bywa trudne dla dziecka z autyzmem?
1. Trudności w komunikacji dziecka z autyzmem
Niektóre dzieci mają problem z wyrażaniem swoich potrzeb lub inaczej rozumieją komunikaty. Mogą nie wiedzieć, jak poprosić o pomoc, dołączyć do zabawy czy zrozumieć polecenia nauczyciela.
2. Nadmiar bodźców dziecka z autyzmem
Hałas, wiele osób, duża liczba bodźców mogą być dla dziecka przytłaczające. Ich nagromadzenie może prowadzić do wycofania lub gwałtownych reakcji emocjonalnych.
3. Zmiany w planie dnia dla dziecka z autyzmem
Dzieci w spektrum czują się najpewniej, kiedy wiedzą, czego się spodziewać. Nawet drobna zmiana — inna sala, nowe zajęcia czy zastępstwo nauczyciela — może wywołać stres i niepokój.
4. Reguły społeczne dla dziecka dziecka z autyzmem
Czekanie na swoją kolej, współpraca czy dzielenie się nie zawsze są intuicyjne. Dzieci z ASD często potrzebują, aby te zasady były tłumaczone krok po kroku, w sposób jasny i przewidywalny.
5. Zabawa i relacje dziecka z autyzmem
Dzieci w spektrum autyzmu nie zawsze bawią się tak, jak ich rówieśnicy. Czasem wolą zabawę w pojedynkę, skupiają się na szczegółach lub powtarzalnych aktywnościach. Relacje społeczne mogą być dla nich trudne, choć często naprawdę ich pragną.
6. Regulacja emocji dziecka z autyzmem
Emocje mogą pojawiać się u nich szybko i intensywnie. Dzieci nie zawsze potrafią sobie z nimi poradzić, dlatego tak ważna jest cierpliwa i spokojna obecność dorosłych.
Jak wspieramy dzieci w spektrum autyzmu w naszym przedszkolu?
Chcemy, ale przede wszystkim dokładamy do tego wszelkich starań, aby każde dziecko czuło się naszym Przedszkolu bezpiecznie, komfortowo i w pełni akceptowane. Wprowadzamy rozwiązania, które realnie pomagają w codziennym funkcjonowaniu:
1. Budowanie relacji opartej na zaufaniu i motywowaniu dziecka i motywowaniu dziecka
Ciepło, akceptacja oraz uważność ze strony dorosłych sprawiają, że dzieci czują się bezpiecznie i chętniej podejmują współpracę. Dużą wagę przykładamy również do tworzenia skutecznych i wspierających systemów motywacyjnych.
2. Jasna, prosta komunikacja z dzieckiem
Stosujemy krótkie instrukcje, gesty i podpowiedzi wizualne, aby ułatwić zrozumienie poleceń i zasad.
3. Nauka poprzez zabawę
Zadania edukacyjne realizujemy w formie atrakcyjnej, angażującej zabawy, dostosowanej do możliwości dziecka.
4. Wspieranie komunikacji — werbalnej i alternatywnej
Uczymy, jak prosić o pomoc czy wyrażać swoje potrzeby.
Dzieci niemówiące wspieramy poprzez tablice komunikacyjne ze zdjęciami lub aplikacje AAC na urządzeniach multimedialnych.
5. Przewidywalność i poczucie bezpieczeństwa
Używamy obrazkowego planu dnia i informujemy wcześniej o zmianach, co zmniejsza stres i ułatwia adaptację.
6. Nauka dokonywani wyborów
Pomagamy dzieciom decydować o aktywnościach, ustalać kolejność zadań i uczymy dokonywania wyborów.
7. Ograniczanie nadmiaru bodźców
Tworzymy przyjazną, uporządkowaną przestrzeń sprzyjającą nauce oraz zapewniamy ciche miejsca do wyciszenia.
8. Indywidualne podejście do każdego dziecka
Każde dziecko rozwija się w swoim tempie. Dostosowujemy metody pracy i oczekiwania do jego możliwości i potrzeb.
9. Spokojne, konsekwentne reagowanie
Przewidywalność zachowania dorosłych daje dziecku poczucie bezpieczeństwa i ułatwia naukę regulacji emocji.
10. Wsparcie w kontaktach z rówieśnikami
Pokazujemy, jak dołączyć do zabawy, jak zaprosić kolegę lub koleżankę oraz jak budować pierwsze przyjaźnie.
Gdzie szukać informacji o terapii w pozytywnym nurcie Stosowanej Analizy Zachowania?
Więcej informacji na ten temat można znaleźć podczas szkoleń prowadzonych w NODN IWRD, w naszym kursie „Kwadrans dla terapii” oraz w książce Anny Budzińskiej „Skuteczna terapia dziecka z autyzmem. Praktyczny poradnik dla terapeutów i rodziców”.